{"id":2468,"date":"2026-05-07T19:03:35","date_gmt":"2026-05-07T19:03:35","guid":{"rendered":"https:\/\/videoscore.org\/portfolio\/zodiak\/"},"modified":"2026-06-07T11:30:50","modified_gmt":"2026-06-07T11:30:50","slug":"zodiak","status":"publish","type":"nectar_portfolio","link":"https:\/\/videoscore.org\/pl\/portfolio\/zodiak\/","title":{"rendered":"Pawilon Zodiak"},"content":{"rendered":"\n
\n
\n
\n
\n

Zodiak: Pawilon mi\u0119dzy pami\u0119ci\u0105 a ambicj\u0105<\/h2>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n
\n

Warszawa to miasto, kt\u00f3re w ostatnich latach nabra\u0142o znacznego rozp\u0119du i wreszcie okre\u015bla, jakim miastem chce by\u0107: ambitnym, nowoczesnym i dor\u00f3wnuj\u0105cym innym europejskim metropoliom. Zniszczone, odbudowane, zmodernizowane, a nast\u0119pnie nieco niezr\u0119cznie zglobalizowane, miasto to nadal nosi \u015blady tych sprzeczno\u015bci na ka\u017cdym rogu ulicy i w ka\u017cdym miejskim krajobrazie. Jedn\u0105 z nielicznych konstrukcji, kt\u00f3rym udaje si\u0119 w przemy\u015blany spos\u00f3b utrzyma\u0107 t\u0119 napi\u0119t\u0105 r\u00f3wnowag\u0119, jest Pawilon Architektury Zodiak Warszawa \u2014 budynek, kt\u00f3ry znacznie przewy\u017csza swoje mo\u017cliwo\u015bci, zar\u00f3wno pod wzgl\u0119dem architektonicznym, jak i instytucjonalnym. <\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n\n

\n
\n
\"\"<\/div><\/div>\n\n\n\n

Plac przed Pawilonem, fot. autor, 2026<\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n\n

\n
\n
\n
\n
<\/svg><\/span><\/div><\/div>\n\n\n\n

Pierwotny budynek Zodiak zosta\u0142 zaprojektowany przez Jana Bogus\u0142awskiego i Bohdana Gniewiewskiego i oddany do u\u017cytku w 1968 roku jako cz\u0119\u015b\u0107 kompleksu urbanistycznego \u201e\u015aciana Wschodnia\u201d \u2014 \u015bmia\u0142ego modernistycznego korytarza zaprojektowanego przez Zbigniewa Karpi\u0144skiego wzd\u0142u\u017c centralnej arterii Warszawy.<\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div><\/div><\/div>\n\n\n\n

\n
\"\"<\/div><\/div>\n\n\n\n

fot. Edward Hartwig, materia\u0142y Pawilonu Zodiak<\/p>\n<\/div><\/div><\/div>\n<\/section>\n\n

<\/div>
<\/div><\/div>
\n
\n
\n
\n

Budynek ten powsta\u0142 w okresie, gdy Warszawa, wci\u0105\u017c odbudowuj\u0105ca si\u0119 po wojennym zniszczeniu, na kr\u00f3tko przyj\u0119\u0142a pe\u0142en pewno\u015bci siebie, patrz\u0105cy w przysz\u0142o\u015b\u0107 modernizm.<\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div><\/div><\/div>\n<\/div><\/div><\/section>\n\n

\n
\n
\n
\n

W kompleksie Zodiak znajdowa\u0142a si\u0119 restauracja szybkiej obs\u0142ugi, kwiaciarnia, letni taras kawiarni z pergol\u0105 z \u017celbetonu oraz kultowy neon roz\u015bwietlaj\u0105cy \u015ar\u00f3dmie\u015bcie. Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, by\u0142 to element \u017cycia publicznego wpisany w tkank\u0119 miejsk\u0105. <\/h2>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
<\/div><\/div>\n\n\n\n
\n

Lata 90. nie by\u0142y dla niego \u0142askawe. Podczas renowacji g\u0142\u00f3wnego budynku rozebrano s\u0142ynn\u0105 pergol\u0119, usuni\u0119to charakterystyczny neon i mozaik\u0119 szklan\u0105 autorstwa Marii Leszczy\u0144skiej, a tak\u017ce zewn\u0119trzne schody i fontann\u0119 przed budynkiem. To, co pozosta\u0142o, popad\u0142o w d\u0142ug\u0105, niegodn\u0105 u\u015bpienie \u2014 los ten podzieli\u0142a znaczna cz\u0119\u015b\u0107 warszawskiego dziedzictwa modernistycznego w latach po\u015bpiesznej transformacji postkomunistycznej. <\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div><\/div>\n<\/div><\/div>\n\n

\n
\n
\"\"<\/div><\/div>\n\n\n\n

Projekt neonu, materia\u0142y Pawilonu Zodiak<\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n\n

\n
\n
\n
\n

Celem renowacji by\u0142o zachowanie oryginalnego charakteru budynku: lekkiego pawilonu z bia\u0142ego betonu, charakteryzuj\u0105cego si\u0119 a\u017curow\u0105 pergol\u0105, smuk\u0142ymi kolumnami, przezroczyst\u0105 fasad\u0105 i artystyczn\u0105 mozaik\u0105. Cz\u0119\u015bci\u0105 tego nowatorskiego rozwi\u0105zania by\u0142o umieszczenie kana\u0142\u00f3w wentylacyjnych, klimakonwektor\u00f3w i innych instalacji nie w suficie podwieszanym, jak to zwykle bywa, ale pod podwy\u017cszon\u0105 posadzk\u0105 z lastryko \u2014 co pozwoli\u0142o zachowa\u0107 charakterystyczn\u0105 przestronno\u015b\u0107 pawilonu. Na dachu ponownie pojawi\u0142 si\u0119 neon, odtworzony przez pracowni\u0119 Jacka Hanaka. Ponownie zamontowano mozaik\u0119, zrekonstruowan\u0105 przez Magdalen\u0119 \u0141api\u0144sk\u0105-Rozenbaum przy u\u017cyciu szk\u0142a pochodz\u0105cego z oryginalnego dzie\u0142a Leszczy\u0144skiej. <\/h2>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\n
<\/div><\/div>\n\n\n\n
\n

Od 2018 roku Zodiak funkcjonuje jako instytucja publiczna, kt\u00f3rej kuratorem jest Biuro Architektury i Planowania Przestrzennego Miasta Sto\u0142ecznego Warszawy we wsp\u00f3\u0142pracy z Warszawskim Oddzia\u0142em Stowarzyszenia Architekt\u00f3w Polskich. Jej program \u2014 wystawy, wydarzenia, inicjatywy edukacyjne oraz czytelnia Zodiateka z oko\u0142o 600 publikacjami na temat architektury, urbanistyki i historii Warszawy \u2014 sprawia, \u017ce jest to rzadko\u015b\u0107: przestrze\u0144 obywatelska prawdziwie po\u015bwi\u0119cona krytycznej refleksji nad samym miastem. <\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div><\/div>\n<\/div><\/div>\n\n

<\/div>
<\/div><\/div>
\n
\n
\n
\n

Ambicja ta spotka\u0142a si\u0119 z mi\u0119dzynarodowym uznaniem: projekt \u201eZodiak\u201d zosta\u0142 nominowany do nagrody EUMies Award 2022 oraz otrzyma\u0142 Nagrod\u0119 Architektoniczn\u0105 Prezydenta Warszawy. Dla miasta, kt\u00f3re wci\u0105\u017c zmaga si\u0119 z pogodzeniem swojej wielowarstwowej przesz\u0142o\u015bci z aspiracjami metropolitalnymi, ten niewielki pawilon przy Pasa\u017cu Wiecha oferuje co\u015b rzadkiego \u2014 miejsce, gdzie mo\u017cna si\u0119 zatrzyma\u0107, rozejrze\u0107 i zastanowi\u0107 si\u0119 nad tym, sk\u0105d Warszawa przysz\u0142a i dok\u0105d mo\u017ce jeszcze zmierza\u0107. <\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div>\n<\/div><\/div><\/div>\n<\/div><\/div><\/section>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"","protected":false},"featured_media":2472,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_nectar_blocks_hide_post_title":false,"_nectar_blocks_transparent_header_effect":false,"_nectar_blocks_transparent_header_effect_color":"light","_nectar_blocks_header_animation":false,"_nectar_blocks_header_animation_delay":0,"_nectar_blocks_header_animation_effect":"fade","_nectar_blocks_page_css":"","_nectar_blocks_page_js":"","_nectar_portfolio_client":"","_nectar_portfolio_date":"","_nectar_portfolio_project_link":"","_nectar_portfolio_video":{"source":{"id":null,"url":"","type":"empty"}},"_nectar_portfolio_description":"","_nectar_portfolio_project_url":""},"portfolio_category":[29,28],"portfolio_tag":[],"class_list":["post-2468","nectar_portfolio","type-nectar_portfolio","status-publish","has-post-thumbnail","portfolio_category-badania","portfolio_category-instytucje"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/videoscore.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/nectar_portfolio\/2468","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/videoscore.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/nectar_portfolio"}],"about":[{"href":"https:\/\/videoscore.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/nectar_portfolio"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/videoscore.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2468"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/videoscore.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2472"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/videoscore.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2468"}],"wp:term":[{"taxonomy":"portfolio_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/videoscore.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/portfolio_category?post=2468"},{"taxonomy":"portfolio_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/videoscore.org\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/portfolio_tag?post=2468"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}